Jak chronić się przed czadem i ulatniającym się gazem?

Jak powstaje czad i skąd się bierze?

Czad powstaje w skutek nieprawidłowego, niepełnego spalania różnego rodzaju paliw – między innymi węgla, drewna, oleju czy gazu.

Jak zabija czad? Jak wpływa na zdrowie?

Tlenek węgla świetnie wiąże się z zawartą we krwi hemoglobiną, odpowiedzialną za transport tlenu w ludzkim organizmie. Czad, wypierając niezbędny do życia tlen, blokuje jego dopływ i tym samym stwarza poważne zagrożenie dla życia i zdrowia.

Jak wykryć czad, co robić i jak się przed nim chronić?

Ważnym aspektem ochrony przed niebezpiecznymi skutkami ulatniającego się gazu czy czadu jest częste wietrzenie naszych domów – zwłaszcza w okresie zimowym, kiedy to okna zwykle zamykamy bardzo szczelnie. Jednakże samo otwieranie okien nie wystarczy. Tym bardziej, że nie zawsze mamy ku temu sposobność – na przykład w nocy. Dlatego jedyną skuteczną metodą zapobiegania zatruciom gazem ziemnym czy tlenkiem węgla jest kupno i instalacja specjalnych czujników (detektorów). Czujniki gazu, tak samo jak czujniki czadu, to niedrogie i bardzo skuteczne urządzenia, które – powiedzmy sobie wprost – ratują ludzkie życie.

Czym jest czujnik (detektor) gazu, jak działa oraz jak i gdzie go zamontować?

Czujnik gazu to urządzenie, którego zadaniem jest ciągłe monitorowanie zawartości gazu w powietrzu danego pomieszczenia. Przy przekroczeniu progu 15-procentowego stężenia, czujnik alarmuje domowników o tym fakcie. Mechanizm działania czujnika jest bardzo prosty, a przez to niezawodny. Umieszczony w urządzeniu półprzewodnik, którym najczęściej jest dwutlenek cyny, reaguje z gazem znajdującym się w powietrzu. Jeśli gazu jest wystarczająco dużo, zmieniają się właściwości przewodzenia prądu i tym samym uruchamiane są alarmy: dźwiękowy oraz świetlny.

Czujnik gazu należy umieścić w kotłowniach z piecem gazowym, kuchniach z kuchenką gazową i łazienkach z podgrzewaczem wody. Jak zamontować czujnik? Urządzenie powinno znajdować się na ścianie, maksymalnie 6 metrów od źródła gazu, na wysokości około 2 metrów.

Czym jest czujnik (detektor) czadu, jak działa oraz jak i gdzie go zamontować?

Zasada działania detektora tlenku węgla (czadu) jest bardzo podobna do mechanizmu działania czujnika gazu. Tego typu urządzenie również wykorzystuje substancję (półprzewodnik), która zmienia swoje właściwości pod wpływem niewielkiego stężenia tlenku węgla utrzymującego się w powietrzu przez dłuższy czas. Alarmuje domowników za pomocą sygnału dźwiękowego oraz świetlnego (np. mrugającej diody). Niektórzy producenci, w celu zwiększenia skuteczności detektora, stosują w urządzeniu dwa czujniki – elektrochemiczny oraz czujnik temperatury.

Czujniki czadu montuje się w pomieszczeniach, w których znajdują się gazowe podgrzewacze wody (z otwartą komorą spalania), czyli w kuchni czy w łazience, a także w salonach z kominkiem. Warto je również założyć w pomieszczeniach, które ogrzewa się przy pomocy piecyków naftowych lub pieca kaflowego, a przede wszystkim w kotłowniach z piecami węglowymi.

Czujnik czadu powinien zostać zamontowany na ścianie na wysokości około 140-150 cm.

Czujnik czadu – z atestem czy bez?

Jedyne czujniki bez atestacji, jakie można kupić, to tanie podróbki pochodzące z niezaufanych źródeł. Takich urządzeń w ogóle nie należy kupować, ponieważ ich wskazania mogą być zafałszowane. Dobry czujnik czadu nie jest drogi (to wydatek kilkudziesięciu złotych) i zdecydowanie nie warto narażać życia w imię oszczędności rzędu 10-20 złotych.

Czujnik czadu – czy warto?

Średniej klasy czujnik za 80-120 złotych działa około 3-4 lat i w tym czasie praktycznie całkowicie eliminuje ryzyko zaczadzenia wskutek awarii pieca lub kominka. To cena 20-30 złotych rocznie za bezpieczeństwo – znacznie mniej niż jakiekolwiek ubezpieczenie. Czujnik czadu zwiększa również bezpieczeństwo w wypadku pożaru, bo alarmuje nas o wysokim stężeniu dwutlenku węgla jeszcze zanim zauważymy płomienie. Tymczasem przeszło 70% ofiar pożarów nie ginie od ognia, lecz właśnie od zatrucia tlenkiem węgla. Nie trzeba też obawiać się o to, że urządzenie ulegnie awarii i nie będzie w stanie zaalarmować nas w odpowiednim momencie – wiele czujników posiada system wykrywający usterki oraz sygnalizator słabych baterii.

Jaki model czujnika gazu lub czadu wybrać?

Przy wyborze czujnika warto zwrócić uwagę na kilka podstawowych parametrów urządzenia. Po pierwsze należy sprawdzić, czy dany sprzęt nadaje się do instalacji w różnych pomieszczeniach – w tym także w chłodnych (jak piwnica), bardzo gorących (na przykład w kotłowni) czy wilgotnych (łazienki, toalety). Niektóre urządzenia posiadają funkcję alarmu wstępnego – wcześniejszego sygnalizowania użytkownikom, iż urządzenie emitujące tlenek węgla wytwarza go więcej, niż przy pierwszym uruchomieniu czujnika. Pozwala to na monitorowanie sprawności kuchenek gazowych, pieców i kominków. Warto rozważyć zakup czujnika z taką właśnie opcją. Poniżej kilka polecanych przez ekspertów modeli:

Korzyści z używania dwóch oddzielnych detektorów:

• większa efektywność wykrywania zagrożen i szybszy czas reakcji,
• większa wykrywalność i mniejsza liczba fałszywych alarmów,
• mniejsza liczba urazów i ofiar śmiertelnych,
• podwójna detekcja pożaru dzięki czujnikowi termicznemu i optycznemu,
• szybsze wykrycie nawet niskiego stężenia tlenku węgla lub dymu.